مرتد ڪنهن کي چوندا آھن ؟
ﻣﺮﺗﺪ ڪنهن کي چوندا آھن ؟ :
:
" ﻣﺮﺗﺪ " ﺍنهي ﺷﺨﺺ کي چوندا آھن جيڪو ﺩﯾﻦ ﺍﺳﻼﻡ کان ڦري وڃي يعني ﺍﯾﻤﺎﻥ ﻭﺍﺳﻼﻡ جي ﻧﻮﺭﺍني ﺩﺍﺋﺮﮦ کان نڪري ڪفر و شرڪ جي ﻇﻠﻤﺖ ڪدن ۾ هليو وڃي ۔
ﻣﺮﺗﺪ جي ﺑﺎﺭي ۾ حڪم :
جڏھن ڪو ﻣﺴﻠﻤﺎﻥ ﻧﻌﻮﺫ ﺑﺎلله ، ﺍﺳﻼﻡ کان ڦري وڃي ته انهي جي سامهون ﺍﺳﻼﻡ جي ﺩﻋﻮﺕ ﭘﯿﺶ ڪئي وڃي ﺍﮔﺮ هو ﺍﺳﻼﻡ جي ﺑﺎﺭي ۾ ڪنهن شڪ و شبه جو شڪار هجي ته انهي شڪ و شبه کي ﺭﻓﻊ ڪيو ويندو ﺍﮔﺮچه ﺍﺳﻼﻡ جي ﺩﻋﻮﺕ ڏيڻ ۽ انهي جو شڪ و شبه کي پري ڪرڻ ﻭﺍﺟﺐ ناهي بلڪه ﻣﺴﺘﺤﺐ آھي ڇوته ﺍﺳﻼﻡ جي ﺩﻋﻮﺕ ﺍنهي کي پهرين پهچي چڪي آھي هاڻ ﺍنهي جي ﺗﺠﺪﯾﺪ ﺩﻋﻮﺕ جي ﺍﺣﺘﯿﺎﺝ ناهي ۔ ﻧﯿﺰ ﻣﺴﺘﺤﺐ هي آھي ته اهڙي ﺷﺨﺺ کي ٽي ڏينهن لاء ﻗﯿﺪ ۾ وڍو وڃي ﺍﮔﺮ هو ﺍﻥ ٽن ڏينهن ۾ ﺗﻮبه ڪري ﺩﺍﺋﺮﮦ ﺍﺳﻼﻡ ۾ واپس اچي ٿو ته ٺيڪ آھي ورنه انهي کي ﻗﺘﻞڪيو ويندو ڇوته ﺍﺳﻼﻡ ﻣﺮﺗﺪ جي ﺳﺰﺍ ﻗﺘﻞ ﻣﻘﺮﺭ ڪئي آھي ۽ ﺑﻌﺾ ﻋﻠﻤﺎﺀ ڪرام هين لکيو آھي ﺍﮔﺮ هو مهلت ﻃﻠﺐ ڪري تڏھن به ﻭﺍﺟﺐ آھي ﺍﮔﺮچه ﺍلله ﺗﻌﺎﻟﯽٰ جي ﻓﺮﻣﺎﻥ ﺁﯾﺖ ( ﺍﻗﺘﻠﻮﺍ ﻟﻤﺸﺮﮐﯿﻦ ) ( ﻣﺸﺮڪن کي ﻗﺘﻞ ڪري ڇڏيو ) ۽ حضور صلي الله عليه ﻭﺳﻠﻢ جي ﺍﺭﺷﺎﺩ ﺣﺪﯾﺚ ( ﻣﻦ ﺑﺪﻝ ﺩﯾﻨﮧ ﻓﺎﻗﺘﻠﻮﮦ ) ( جنهن ﺷﺨﺺ پنهنجو ﺩﯾﻦ ﺍﺳﻼﻡ ﺗﺒﺪﯾﻞ ڪري ڇڏيو انهي کي ﻗﺘﻞ ڪري ڇڏيو) کان به اهوئي ﺛﺎﺑﺖ ٿيئي ٿوته ﻣﺮﺗﺪ کي مهلت ڏيڻ ﻭﺍﺟﺐ ناهي ۔
ﻓﺴﺎﺩ ﺑﺮﭘﺎ ڪرڻ وارا ڪير آھن
؟
ﺣﺪﯾﺚ جي ٻي جزجو ﺗﻌﻠﻖ ﻓﺴﺎﺩ ﺑﺮﭘﺎ ڪرڻ ﻭﺍرن سان آھي هون ته ﻋﺎﻡ ﻃﻮﺭ تي ﻓﺴﺎﺩ ﺑﺮﭘﺎ ڪرڻ ﻭﺍرن سان اوهي ماڻھو ﻣﺮﺍﺩ هوندا آھن جيڪي ﺯﻣﯿﻦ تي فتنون ﻭﻓﺴﺎﺩ ۽ ﻟﻮٽ مار ﻣﭽﺎئيندا آھن ۽ ﻗﺘﻞ ﻭﻏﺎﺭﺕ ﮔﺮي جي ﺫﺭيعه سان ماڻھن جو ﺍﻣﻦ ﻭسڪون ﺗﺒﺎﮦ ﻭﺑﺮﺑﺎﺩ ڪندا آھن ليڪن هتي ﺑﻄﻮﺭ ﺧﺎﺹ ﻗﻄﺎﻉ ﺍﻟﻄﺮﯾﻖ يعني ﻗﺰﺍﻕ ﻣﺮﺍﺩ آھن ته ان جي ﺳﺰﺍ به ﻗﺘﻞ آھي جيئن ته ﺍﺭﺷﺎﺩ ﺭﺑﺎني آھي ۔
ﺍ ﯾﺖ ( ﺍﻧﻤﺎ ﺟﺰﺁﺀ ﺍﻟﺬﯾﻦ ﯾﺤﺎﺭﺑﻮﻥ ﺍﻟﻠﮧ ﻭﺭﺳﻮﻟﮧ ﻭﯾﺴﻌﻮﻥ ﻓﯽ ﺍﻻﺭﺽ ﻓﺴﺎﺩﺍ ﺍﻥ ﯾﻘﺘﻠﻮﺍ ) ۔
جيڪي ماڻھو الله تعالي ۽ انهي جي ﺭﺳﻮﻝ صلي الله عليه ﻭﺳﻠﻢ سان وڙھن ٿا ۽ ﺯﻣﯿﻦ تي ﻓﺴﺎﺩ ﺑﺮﭘﺎ ڪن ٿا انهن جي ﺳﺰﺍ هي آھي ته انهن کي ﻗﺘﻞ ڪيو وڃي ،
ﺍﺭﺗﺪﺍﺩ ۽ ﻣﺮﺗﺪ جي ﺑﺎﺭي ۾ ڪجھ تفصيلي ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻭﺍحڪاﻡ :
اڄ ڪلھ اسان جي ﺭﻭﺯ ﻣﺮﮦ ﺯﻧﺪگي وڏي بي ﺍﻋﺘﺪﺍلين جي شڪار آھي نه اسان کي پنهنجي ﺯﺑﺎﻥ تي ﻗﺎﺑﻮ ﺭهندو آھي نه اسان پنهنجي ﺍﻋﺘﻘﺎﺩﺍﺕ ﻭﻧﻈﺮﯾﺎﺕ جي ﺩﺍﺋﺮﮦ ۾ ﭘﻮري ﻃﺮﺡ رهندا آھيون ۽نه اسان جا ﺍﻓﻌﺎﻝ ﻭﺍﻋﻤﺎﻝ ﭘﺎﺑﻨﺪ ﺍﺣﺘﯿﺎﻁ هوندا آھن نتيجو هي ٿيندو آھي اهڙيون ڪافي ڳالهيون اسان جي پنهنجي زبانن کان نڪرنديون آھن جنهن کي اسان ﺑﻈﺎهر ﻏﯿﺮ ﺍهم سمجهون ٿا ليڪن ﺣﻘﯿﻘﺖ ۾ اوهي ڳالهيون اسان کي ڪفر جي ﺩﺍﺋﺮﮦ تڪ پهچائي ڇڏينديون آھن ۽ انهي ﻃﺮﺡ سان ڪافي ﺍﻓﻌﺎﻝ ﻭﺍﻋﻤﺎﻝ اسان کان ﺳﺮﺯﺩ ٿيندا رهندا آھن جنهن کي اسان معمولي سمجهون ٿا ليڪن ﺁﺧﺮ ڪاﺭ اوهي اسان لاء ﺳﺨﺖ ﺧﺴﺮﺍﻥ ﺁﺧﺮﺕ جو ﺫﺭيعو ٿي ويندا آھن لهٰذا ﺿﺮﻭﺭي آھي ته هن ﻣﻮﻗﻊ تي ﺍنهي ﺑﺎﺭي ۾ ﺗﻔﺼﯿﻞ سان ڪجھ ﻋﺮﺽ ڪيو وڃي ۔
ﻓﺘﺎﻭﯼٰ ﻋﺎﻟﻤﮕﯿﺮي جي هڪ ﺑﺎﺏ ۾ ﻣﺮﺗﺪ جي ﺍحڪاﻡ ﻭﻣﺴﺎﺋﻞ وڏي ﺗﻔﺼﯿﻞ سان ﺑﯿﺎﻥ ڪياويا آھن ﺍنهي ﭘﻮﺭي ﺑﺎﺏ کان ﻋﻼﻭﮦ ﭼﻨﺪ ﻧﺎﺩﺭ ﺍﻟﻮﺟﻮﺩ ﻣﺴﺎﺋﻞ کي به ﻧﻘﻞ ڪيو ويندو آھي ﺍنهي ۾ جيڪي ﻣﺴﺎﺋﻞ آھن ﺍنهن کي سمجه ھر ﻣﺴﻠﻤﺎﻥ لاء ﺿﺮﻭﺭي آھي ﺗﺎڪه ﻣﺮﺗﺪ جي ﺑﺎﺭي ۾ ﺍحڪاﻡ ﻭ ﻣﺴﺎﺋﻞ هجڻ سان ڳڏ ھي ب ﻣﻌﻠﻮﻡ ٿي وڃي ته اوهي ڪهڙا ﺍﻟﻔﺎﻅ آھن جن کي ﺯﺑﺎﻥ سان ﺍﺩﺍ ڪرڻ تي ڪفر تڪ پهچائي ڇڏن ٿا ﯾﺎ اوهي ڪهڙا ﻋﻘﺎﺋﺪ ﻭﺍﻋﻤﺎﻝ آھن ﺟﻦ کي ﺍﺧﺘﯿﺎﺭ ڪرڻ ﻭارو ڪفر تڪ پهچي وڃي ٿو۔
" ﻣﺮﺗﺪ " ﻋﺮﻑ ﻋﺎﻡ ۾ ﺍنهي ﺷﺨﺺ کي چوندا آھن جيڪو ﺩﯾﻦ ﺍﺳﻼﻡ کان ڦري وڃي ۔ ﻭﺟﻮﺩ ﺍﯾﻤﺎﻥ جي ﺑﻌﺪ ڪلمون ڪفر ﺯﺑﺎﻥ سان ﺍﺩﺍ ڪرڻ ﻣﺮﺗﺪ ھجڻ جو ﺭڪن آھي ۽ ﻣﺮﺗﺪ جو حڪم ﺻﺤﯿﺢ هجڻ جي لاء ﻋﻘﻞ جو هجڻ ﺷﺮﻁ آھي لهٰذا ﻣﺠﻨﻮن ۽ بي ﻋﻘﻞ ٻار تي ﻣﺮﺗﺪ جو حڪم لڳائڻ ﺻﺤﯿﺢ ناهي ۽ جنهن ﺷﺨﺺ تي ﺟﻨﻮﻥ جي ڪيفيت ﻣﺴﺘﻘﻞ ﻃﻮﺭ تي ﻃﺎﺭي ﺭهندي هجي ته انهي تي ﻣﺮﺗﺪ جو حڪم ﺍنهي ﺻﻮﺭﺕ ۾ لڳندو جڏھن هو پنهنجي ﺻﺤﯿﺢ ﺍﻟﺪﻣﺎﻍ هجڻ جي ﺣﺎﻟﺖ ۾ ﺍﺭﺗﺪﺍﺩ جو ﻣﺮتڪب ٿيو، ﺍﮔﺮ هو ﺍنهي ﻭﻗﺖ ﺍﺭﺗﺪﺍﺩ جو ﻣﺮتڪب هجي جڏھن ته ﺍنهي ت ﺟﻨﻮﻥ جي ڪيفيت ﻃﺎﺭي ٿي ته ﺍنهي ت ﻣﺮﺗﺪ جو حڪم نه لڳندو ﺍنهي ﻃﺮﺡ ﺍنهي ﺷﺨﺺ ت ب ﻣﺮﺗﺪ جو حڪم لڳائڻ ﺻﺤﯿﺢ ن هوندو جيڪو هرﻭﻗﺖ نشي جي ﺣﺎﻟﺖ ۾ ﺭھندو هجي ۽ انهي جي ﻋﻘﻞ ﻣﺎﺅف ٿي چڪي هجي ايسي تائين ته ﻣﺮﺗﺪ جي ﺑﺎﺭي ۾ ڪجھ احڪام ﻭﻣﺴﺎﺋﻞ جو ﺫڪر ڪيو ويو هاڻ ڪجھ انهن ڳالهين کي ﺑﯿﺎﻥ ڪرڻ ﺿﺮﻭﺭي آھي ﺟﻦ جو ﻣﺮتڪب ڪاﻓﺮ ٿي وڃي ٿو ﺍنهن مان ﺑﻌﺾ اوهي ڳالهيون آھن جن جو ﺗﻌﻠﻖ ﺍﯾﻤﺎﻥ ﻭﺍﺳﻼﻡ سان آھي ﺑﻌﺾ ڳالهيون اوهي آھن جن جو ﺗﻌﻠﻖ ﺍلله تعالي جي ﺫﺍﺕ ﻭﺻﻔﺎﺕ ﻭﻏﯿﺮﮦ سان آھي ، ﺑﻌﺾ اوهي ڳالهيون آھن جنهن جو ﺗﻌﻠﻖ ﻧﻤﺎﺯ ، ﺭﻭﺯي ۽ ﺯڪوۃ سان آھي ، ﺑﻌﺾ اوهي ڳالهيون آھن جنهن جو ﺗﻌﻠﻖ ﻋﻠﻢ ۽ ﻋﻠﻤﺎﺀ ڪرام سان آھي ﺑﻌﺾ اوهي ڳالهيون آھن جنهن جو ﺗﻌﻠﻖ ﺣﻼﻝ ﻭﺣﺮﺍﻡ ﻭﻏﯿﺮﮦ سان آھي ﺑﻌﺾ اوهي ڳالهيون آھن جنهن جو ﺗﻌﻠﻖ ﻗﯿﺎﻣﺖ ﻭﻏﯿﺮﮦ سان آھي ۽ ﺑﻌﺾ اوهي ڳالهيون آھن جنهن جو ﺗﻌﻠﻖ ڪفر جي ﺗﻠﻘﯿﻦ ڪرڻ سان آھي هون ته هي هڪ ﻃﻮﯾﻞ سلسلو آھي انهي لاء انهن ڳالهين کي يعني ﻣﻮﺟﺒﺎﺕ ڪفر کي ﺗﺮﺗﯿﺐ سان الڳ الڳ ﻋﻨﻮﺍﻥ سان ﺫﯾﻞ ۾ ﺑﯿﺎﻥ ڪيو ويو آھي ۔
اوهي ﻣﻮﺟﺒﺎﺕ ڪفر جنهن جو ﺗﻌﻠﻖ ﺍﯾﻤﺎﻥ ﻭﺍﺳﻼﻡ سان آھي
ﺍﯾﻤﺎﻥ ﻭﺍﺳﻼﻡ جي ﺑﺎﺭي ۾ اوهي ڳالهيون جن جو مرتڪب ڪافر ٿي وڃي ٿو اوهي هي آھن ۔ ﺍﮔﺮ ڪو ﺷﺨﺺ هين چوي ته مونکي ﻣﻌﻠﻮﻡ ناهي ته ، منهنجو ﺍﯾﻤﺎﻥ آھي ﯾﺎ نه ؟ " ته هي ﺧﻄﺎئي ﻋﻈﯿﻢ آھي ، ها ۽ ﺍنهي ڳالھ جو ﻣﻘﺼﺪ پنهنجي شڪ جي نفي ڪرڻ ھجي ته هي ﺧﻄﺎئي ﻋﻈﯿﻢ ناهي ۔ جنهن ﺷﺨﺺ پنهنجي ﺍﯾﻤﺎﻥ ۾ شڪ ڪيو ۽ هين چيو ته مان ﻣﺆﻣﻦ آهيان ان شاء الله ته اوهو ڪافر آھي ها ﺍﮔﺮ هو هي ﺗﺎﻭﯾﻞ ڪري ته مونکي ناهي ﻣﻌﻠﻮﻡ ته مان هن ﺩﻧﯿﺎ مان ﺍﯾﻤﺎﻥ سان رخصت ٿيندس يا نه ؟ ته ﺍنهي ﺻﻮﺭﺕ ۾ اوهو ڪاﻓﺮ نه ٿيندو جنهن ﺷﺨﺺ هي چيو ته ﻗﺮﺁﻥ ﻣﺨﻠﻮﻕ آھي ، ﯾﺎ ﺍﯾﻤﺎﻥ ﻣﺨﻠﻮﻕ آھي " ته اوهو ڪافر ٿي ويو ۔ جنهن ﺷﺨﺺ هي ﻋﻘﯿﺪو ﺭکيو ته ﺍﯾﻤﺎﻥ ﻭڪفر هڪ آھن ته اوهو ڪافر آھي ۔ جيڪو ﺷﺨﺺ ﺍﯾﻤﺎﻥ تي ﺭﺍﺿﯽ ﻭﻣﻄﻤﺌﻦ نه ٿيو اوهو ڪافر آھي جيڪو ﺷﺨﺺ پنهنجي ﻧﻔﺲ جي ڪفر تي راضي ٿيو اوهو ڪافر آھي جيڪو شخش هين چوي ته مان مسلمانن جو عمل ڏسي شيطان جي پاسي آھيان اوهو ڪافر آھي ، ۽ جيڪو ﺷﺨﺺ پنهنجي ﻏﯿﺮ جي ﮐﻔﺮ تي ﺭﺍضي ٿيو انهي جي ﺑﺎﺭي ۾ ﻋﻠﻤﺎﺀ ڪرام.جا ﺍﺧﺘﻼفي ﺍﻗﻮﺍﻝ آھن ۽ ﻓﺘﻮﯼٰ ﺍنهي ﻗﻮﻝ تي آھي ته ﺍﮔﺮ ڪو ﺷﺨﺺ پنهنجي ﻏﯿﺮ جي ڪفر تي انهي لاء راضي ٿيو تاڪه هو هميشه ﻋﺬﺍﺏ ۾ ﻣﺒﺘﻼ ﺭھندو ته اوهو ڪافر نه ٿيندو ، ۽ ﺍﮔﺮ ھو انهي لاء انهي جي ڪفر تي راضي ٿيو ته الله تعالي جي ﺣﻖ ۾ انهي شئي جو اظهار ڪري جيڪو انهي جي ﺻﻔﺎﺕ جي ﻻﺋﻖ ناهي ته اوهو ڪافر ٿي ويندو ۔ ====
( مشڪوة ﺷﺮﯾﻒ ۔ ﺟﻠﺪ ﺳﻮﻡ ۔ ﻣﺮﺗﺪ ۽ ﻓﺴﺎﺩ ﺑﺮﭘﺎ ڪرڻ وارن جو بيان ۔ ﺣﺪﯾﺚ 689 )
:
" ﻣﺮﺗﺪ " ﺍنهي ﺷﺨﺺ کي چوندا آھن جيڪو ﺩﯾﻦ ﺍﺳﻼﻡ کان ڦري وڃي يعني ﺍﯾﻤﺎﻥ ﻭﺍﺳﻼﻡ جي ﻧﻮﺭﺍني ﺩﺍﺋﺮﮦ کان نڪري ڪفر و شرڪ جي ﻇﻠﻤﺖ ڪدن ۾ هليو وڃي ۔
ﻣﺮﺗﺪ جي ﺑﺎﺭي ۾ حڪم :
جڏھن ڪو ﻣﺴﻠﻤﺎﻥ ﻧﻌﻮﺫ ﺑﺎلله ، ﺍﺳﻼﻡ کان ڦري وڃي ته انهي جي سامهون ﺍﺳﻼﻡ جي ﺩﻋﻮﺕ ﭘﯿﺶ ڪئي وڃي ﺍﮔﺮ هو ﺍﺳﻼﻡ جي ﺑﺎﺭي ۾ ڪنهن شڪ و شبه جو شڪار هجي ته انهي شڪ و شبه کي ﺭﻓﻊ ڪيو ويندو ﺍﮔﺮچه ﺍﺳﻼﻡ جي ﺩﻋﻮﺕ ڏيڻ ۽ انهي جو شڪ و شبه کي پري ڪرڻ ﻭﺍﺟﺐ ناهي بلڪه ﻣﺴﺘﺤﺐ آھي ڇوته ﺍﺳﻼﻡ جي ﺩﻋﻮﺕ ﺍنهي کي پهرين پهچي چڪي آھي هاڻ ﺍنهي جي ﺗﺠﺪﯾﺪ ﺩﻋﻮﺕ جي ﺍﺣﺘﯿﺎﺝ ناهي ۔ ﻧﯿﺰ ﻣﺴﺘﺤﺐ هي آھي ته اهڙي ﺷﺨﺺ کي ٽي ڏينهن لاء ﻗﯿﺪ ۾ وڍو وڃي ﺍﮔﺮ هو ﺍﻥ ٽن ڏينهن ۾ ﺗﻮبه ڪري ﺩﺍﺋﺮﮦ ﺍﺳﻼﻡ ۾ واپس اچي ٿو ته ٺيڪ آھي ورنه انهي کي ﻗﺘﻞڪيو ويندو ڇوته ﺍﺳﻼﻡ ﻣﺮﺗﺪ جي ﺳﺰﺍ ﻗﺘﻞ ﻣﻘﺮﺭ ڪئي آھي ۽ ﺑﻌﺾ ﻋﻠﻤﺎﺀ ڪرام هين لکيو آھي ﺍﮔﺮ هو مهلت ﻃﻠﺐ ڪري تڏھن به ﻭﺍﺟﺐ آھي ﺍﮔﺮچه ﺍلله ﺗﻌﺎﻟﯽٰ جي ﻓﺮﻣﺎﻥ ﺁﯾﺖ ( ﺍﻗﺘﻠﻮﺍ ﻟﻤﺸﺮﮐﯿﻦ ) ( ﻣﺸﺮڪن کي ﻗﺘﻞ ڪري ڇڏيو ) ۽ حضور صلي الله عليه ﻭﺳﻠﻢ جي ﺍﺭﺷﺎﺩ ﺣﺪﯾﺚ ( ﻣﻦ ﺑﺪﻝ ﺩﯾﻨﮧ ﻓﺎﻗﺘﻠﻮﮦ ) ( جنهن ﺷﺨﺺ پنهنجو ﺩﯾﻦ ﺍﺳﻼﻡ ﺗﺒﺪﯾﻞ ڪري ڇڏيو انهي کي ﻗﺘﻞ ڪري ڇڏيو) کان به اهوئي ﺛﺎﺑﺖ ٿيئي ٿوته ﻣﺮﺗﺪ کي مهلت ڏيڻ ﻭﺍﺟﺐ ناهي ۔
ﻓﺴﺎﺩ ﺑﺮﭘﺎ ڪرڻ وارا ڪير آھن
؟
ﺣﺪﯾﺚ جي ٻي جزجو ﺗﻌﻠﻖ ﻓﺴﺎﺩ ﺑﺮﭘﺎ ڪرڻ ﻭﺍرن سان آھي هون ته ﻋﺎﻡ ﻃﻮﺭ تي ﻓﺴﺎﺩ ﺑﺮﭘﺎ ڪرڻ ﻭﺍرن سان اوهي ماڻھو ﻣﺮﺍﺩ هوندا آھن جيڪي ﺯﻣﯿﻦ تي فتنون ﻭﻓﺴﺎﺩ ۽ ﻟﻮٽ مار ﻣﭽﺎئيندا آھن ۽ ﻗﺘﻞ ﻭﻏﺎﺭﺕ ﮔﺮي جي ﺫﺭيعه سان ماڻھن جو ﺍﻣﻦ ﻭسڪون ﺗﺒﺎﮦ ﻭﺑﺮﺑﺎﺩ ڪندا آھن ليڪن هتي ﺑﻄﻮﺭ ﺧﺎﺹ ﻗﻄﺎﻉ ﺍﻟﻄﺮﯾﻖ يعني ﻗﺰﺍﻕ ﻣﺮﺍﺩ آھن ته ان جي ﺳﺰﺍ به ﻗﺘﻞ آھي جيئن ته ﺍﺭﺷﺎﺩ ﺭﺑﺎني آھي ۔
ﺍ ﯾﺖ ( ﺍﻧﻤﺎ ﺟﺰﺁﺀ ﺍﻟﺬﯾﻦ ﯾﺤﺎﺭﺑﻮﻥ ﺍﻟﻠﮧ ﻭﺭﺳﻮﻟﮧ ﻭﯾﺴﻌﻮﻥ ﻓﯽ ﺍﻻﺭﺽ ﻓﺴﺎﺩﺍ ﺍﻥ ﯾﻘﺘﻠﻮﺍ ) ۔
جيڪي ماڻھو الله تعالي ۽ انهي جي ﺭﺳﻮﻝ صلي الله عليه ﻭﺳﻠﻢ سان وڙھن ٿا ۽ ﺯﻣﯿﻦ تي ﻓﺴﺎﺩ ﺑﺮﭘﺎ ڪن ٿا انهن جي ﺳﺰﺍ هي آھي ته انهن کي ﻗﺘﻞ ڪيو وڃي ،
ﺍﺭﺗﺪﺍﺩ ۽ ﻣﺮﺗﺪ جي ﺑﺎﺭي ۾ ڪجھ تفصيلي ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻭﺍحڪاﻡ :
اڄ ڪلھ اسان جي ﺭﻭﺯ ﻣﺮﮦ ﺯﻧﺪگي وڏي بي ﺍﻋﺘﺪﺍلين جي شڪار آھي نه اسان کي پنهنجي ﺯﺑﺎﻥ تي ﻗﺎﺑﻮ ﺭهندو آھي نه اسان پنهنجي ﺍﻋﺘﻘﺎﺩﺍﺕ ﻭﻧﻈﺮﯾﺎﺕ جي ﺩﺍﺋﺮﮦ ۾ ﭘﻮري ﻃﺮﺡ رهندا آھيون ۽نه اسان جا ﺍﻓﻌﺎﻝ ﻭﺍﻋﻤﺎﻝ ﭘﺎﺑﻨﺪ ﺍﺣﺘﯿﺎﻁ هوندا آھن نتيجو هي ٿيندو آھي اهڙيون ڪافي ڳالهيون اسان جي پنهنجي زبانن کان نڪرنديون آھن جنهن کي اسان ﺑﻈﺎهر ﻏﯿﺮ ﺍهم سمجهون ٿا ليڪن ﺣﻘﯿﻘﺖ ۾ اوهي ڳالهيون اسان کي ڪفر جي ﺩﺍﺋﺮﮦ تڪ پهچائي ڇڏينديون آھن ۽ انهي ﻃﺮﺡ سان ڪافي ﺍﻓﻌﺎﻝ ﻭﺍﻋﻤﺎﻝ اسان کان ﺳﺮﺯﺩ ٿيندا رهندا آھن جنهن کي اسان معمولي سمجهون ٿا ليڪن ﺁﺧﺮ ڪاﺭ اوهي اسان لاء ﺳﺨﺖ ﺧﺴﺮﺍﻥ ﺁﺧﺮﺕ جو ﺫﺭيعو ٿي ويندا آھن لهٰذا ﺿﺮﻭﺭي آھي ته هن ﻣﻮﻗﻊ تي ﺍنهي ﺑﺎﺭي ۾ ﺗﻔﺼﯿﻞ سان ڪجھ ﻋﺮﺽ ڪيو وڃي ۔
ﻓﺘﺎﻭﯼٰ ﻋﺎﻟﻤﮕﯿﺮي جي هڪ ﺑﺎﺏ ۾ ﻣﺮﺗﺪ جي ﺍحڪاﻡ ﻭﻣﺴﺎﺋﻞ وڏي ﺗﻔﺼﯿﻞ سان ﺑﯿﺎﻥ ڪياويا آھن ﺍنهي ﭘﻮﺭي ﺑﺎﺏ کان ﻋﻼﻭﮦ ﭼﻨﺪ ﻧﺎﺩﺭ ﺍﻟﻮﺟﻮﺩ ﻣﺴﺎﺋﻞ کي به ﻧﻘﻞ ڪيو ويندو آھي ﺍنهي ۾ جيڪي ﻣﺴﺎﺋﻞ آھن ﺍنهن کي سمجه ھر ﻣﺴﻠﻤﺎﻥ لاء ﺿﺮﻭﺭي آھي ﺗﺎڪه ﻣﺮﺗﺪ جي ﺑﺎﺭي ۾ ﺍحڪاﻡ ﻭ ﻣﺴﺎﺋﻞ هجڻ سان ڳڏ ھي ب ﻣﻌﻠﻮﻡ ٿي وڃي ته اوهي ڪهڙا ﺍﻟﻔﺎﻅ آھن جن کي ﺯﺑﺎﻥ سان ﺍﺩﺍ ڪرڻ تي ڪفر تڪ پهچائي ڇڏن ٿا ﯾﺎ اوهي ڪهڙا ﻋﻘﺎﺋﺪ ﻭﺍﻋﻤﺎﻝ آھن ﺟﻦ کي ﺍﺧﺘﯿﺎﺭ ڪرڻ ﻭارو ڪفر تڪ پهچي وڃي ٿو۔
" ﻣﺮﺗﺪ " ﻋﺮﻑ ﻋﺎﻡ ۾ ﺍنهي ﺷﺨﺺ کي چوندا آھن جيڪو ﺩﯾﻦ ﺍﺳﻼﻡ کان ڦري وڃي ۔ ﻭﺟﻮﺩ ﺍﯾﻤﺎﻥ جي ﺑﻌﺪ ڪلمون ڪفر ﺯﺑﺎﻥ سان ﺍﺩﺍ ڪرڻ ﻣﺮﺗﺪ ھجڻ جو ﺭڪن آھي ۽ ﻣﺮﺗﺪ جو حڪم ﺻﺤﯿﺢ هجڻ جي لاء ﻋﻘﻞ جو هجڻ ﺷﺮﻁ آھي لهٰذا ﻣﺠﻨﻮن ۽ بي ﻋﻘﻞ ٻار تي ﻣﺮﺗﺪ جو حڪم لڳائڻ ﺻﺤﯿﺢ ناهي ۽ جنهن ﺷﺨﺺ تي ﺟﻨﻮﻥ جي ڪيفيت ﻣﺴﺘﻘﻞ ﻃﻮﺭ تي ﻃﺎﺭي ﺭهندي هجي ته انهي تي ﻣﺮﺗﺪ جو حڪم ﺍنهي ﺻﻮﺭﺕ ۾ لڳندو جڏھن هو پنهنجي ﺻﺤﯿﺢ ﺍﻟﺪﻣﺎﻍ هجڻ جي ﺣﺎﻟﺖ ۾ ﺍﺭﺗﺪﺍﺩ جو ﻣﺮتڪب ٿيو، ﺍﮔﺮ هو ﺍنهي ﻭﻗﺖ ﺍﺭﺗﺪﺍﺩ جو ﻣﺮتڪب هجي جڏھن ته ﺍنهي ت ﺟﻨﻮﻥ جي ڪيفيت ﻃﺎﺭي ٿي ته ﺍنهي ت ﻣﺮﺗﺪ جو حڪم نه لڳندو ﺍنهي ﻃﺮﺡ ﺍنهي ﺷﺨﺺ ت ب ﻣﺮﺗﺪ جو حڪم لڳائڻ ﺻﺤﯿﺢ ن هوندو جيڪو هرﻭﻗﺖ نشي جي ﺣﺎﻟﺖ ۾ ﺭھندو هجي ۽ انهي جي ﻋﻘﻞ ﻣﺎﺅف ٿي چڪي هجي ايسي تائين ته ﻣﺮﺗﺪ جي ﺑﺎﺭي ۾ ڪجھ احڪام ﻭﻣﺴﺎﺋﻞ جو ﺫڪر ڪيو ويو هاڻ ڪجھ انهن ڳالهين کي ﺑﯿﺎﻥ ڪرڻ ﺿﺮﻭﺭي آھي ﺟﻦ جو ﻣﺮتڪب ڪاﻓﺮ ٿي وڃي ٿو ﺍنهن مان ﺑﻌﺾ اوهي ڳالهيون آھن جن جو ﺗﻌﻠﻖ ﺍﯾﻤﺎﻥ ﻭﺍﺳﻼﻡ سان آھي ﺑﻌﺾ ڳالهيون اوهي آھن جن جو ﺗﻌﻠﻖ ﺍلله تعالي جي ﺫﺍﺕ ﻭﺻﻔﺎﺕ ﻭﻏﯿﺮﮦ سان آھي ، ﺑﻌﺾ اوهي ڳالهيون آھن جنهن جو ﺗﻌﻠﻖ ﻧﻤﺎﺯ ، ﺭﻭﺯي ۽ ﺯڪوۃ سان آھي ، ﺑﻌﺾ اوهي ڳالهيون آھن جنهن جو ﺗﻌﻠﻖ ﻋﻠﻢ ۽ ﻋﻠﻤﺎﺀ ڪرام سان آھي ﺑﻌﺾ اوهي ڳالهيون آھن جنهن جو ﺗﻌﻠﻖ ﺣﻼﻝ ﻭﺣﺮﺍﻡ ﻭﻏﯿﺮﮦ سان آھي ﺑﻌﺾ اوهي ڳالهيون آھن جنهن جو ﺗﻌﻠﻖ ﻗﯿﺎﻣﺖ ﻭﻏﯿﺮﮦ سان آھي ۽ ﺑﻌﺾ اوهي ڳالهيون آھن جنهن جو ﺗﻌﻠﻖ ڪفر جي ﺗﻠﻘﯿﻦ ڪرڻ سان آھي هون ته هي هڪ ﻃﻮﯾﻞ سلسلو آھي انهي لاء انهن ڳالهين کي يعني ﻣﻮﺟﺒﺎﺕ ڪفر کي ﺗﺮﺗﯿﺐ سان الڳ الڳ ﻋﻨﻮﺍﻥ سان ﺫﯾﻞ ۾ ﺑﯿﺎﻥ ڪيو ويو آھي ۔
اوهي ﻣﻮﺟﺒﺎﺕ ڪفر جنهن جو ﺗﻌﻠﻖ ﺍﯾﻤﺎﻥ ﻭﺍﺳﻼﻡ سان آھي
ﺍﯾﻤﺎﻥ ﻭﺍﺳﻼﻡ جي ﺑﺎﺭي ۾ اوهي ڳالهيون جن جو مرتڪب ڪافر ٿي وڃي ٿو اوهي هي آھن ۔ ﺍﮔﺮ ڪو ﺷﺨﺺ هين چوي ته مونکي ﻣﻌﻠﻮﻡ ناهي ته ، منهنجو ﺍﯾﻤﺎﻥ آھي ﯾﺎ نه ؟ " ته هي ﺧﻄﺎئي ﻋﻈﯿﻢ آھي ، ها ۽ ﺍنهي ڳالھ جو ﻣﻘﺼﺪ پنهنجي شڪ جي نفي ڪرڻ ھجي ته هي ﺧﻄﺎئي ﻋﻈﯿﻢ ناهي ۔ جنهن ﺷﺨﺺ پنهنجي ﺍﯾﻤﺎﻥ ۾ شڪ ڪيو ۽ هين چيو ته مان ﻣﺆﻣﻦ آهيان ان شاء الله ته اوهو ڪافر آھي ها ﺍﮔﺮ هو هي ﺗﺎﻭﯾﻞ ڪري ته مونکي ناهي ﻣﻌﻠﻮﻡ ته مان هن ﺩﻧﯿﺎ مان ﺍﯾﻤﺎﻥ سان رخصت ٿيندس يا نه ؟ ته ﺍنهي ﺻﻮﺭﺕ ۾ اوهو ڪاﻓﺮ نه ٿيندو جنهن ﺷﺨﺺ هي چيو ته ﻗﺮﺁﻥ ﻣﺨﻠﻮﻕ آھي ، ﯾﺎ ﺍﯾﻤﺎﻥ ﻣﺨﻠﻮﻕ آھي " ته اوهو ڪافر ٿي ويو ۔ جنهن ﺷﺨﺺ هي ﻋﻘﯿﺪو ﺭکيو ته ﺍﯾﻤﺎﻥ ﻭڪفر هڪ آھن ته اوهو ڪافر آھي ۔ جيڪو ﺷﺨﺺ ﺍﯾﻤﺎﻥ تي ﺭﺍﺿﯽ ﻭﻣﻄﻤﺌﻦ نه ٿيو اوهو ڪافر آھي جيڪو ﺷﺨﺺ پنهنجي ﻧﻔﺲ جي ڪفر تي راضي ٿيو اوهو ڪافر آھي جيڪو شخش هين چوي ته مان مسلمانن جو عمل ڏسي شيطان جي پاسي آھيان اوهو ڪافر آھي ، ۽ جيڪو ﺷﺨﺺ پنهنجي ﻏﯿﺮ جي ﮐﻔﺮ تي ﺭﺍضي ٿيو انهي جي ﺑﺎﺭي ۾ ﻋﻠﻤﺎﺀ ڪرام.جا ﺍﺧﺘﻼفي ﺍﻗﻮﺍﻝ آھن ۽ ﻓﺘﻮﯼٰ ﺍنهي ﻗﻮﻝ تي آھي ته ﺍﮔﺮ ڪو ﺷﺨﺺ پنهنجي ﻏﯿﺮ جي ڪفر تي انهي لاء راضي ٿيو تاڪه هو هميشه ﻋﺬﺍﺏ ۾ ﻣﺒﺘﻼ ﺭھندو ته اوهو ڪافر نه ٿيندو ، ۽ ﺍﮔﺮ ھو انهي لاء انهي جي ڪفر تي راضي ٿيو ته الله تعالي جي ﺣﻖ ۾ انهي شئي جو اظهار ڪري جيڪو انهي جي ﺻﻔﺎﺕ جي ﻻﺋﻖ ناهي ته اوهو ڪافر ٿي ويندو ۔ ====
( مشڪوة ﺷﺮﯾﻒ ۔ ﺟﻠﺪ ﺳﻮﻡ ۔ ﻣﺮﺗﺪ ۽ ﻓﺴﺎﺩ ﺑﺮﭘﺎ ڪرڻ وارن جو بيان ۔ ﺣﺪﯾﺚ 689 )
تبصرے